Oplossing voor problemen met tapwatercirculatieleidingen?

Problemen met circulatieleidingen?

Als technisch adviseur bij Leever installatie adviseurs B.V. kom ik vaak problemen met circulatieleidingen in warmwaterinstallaties tegen. De problemen zijn vaak:

  • een te lage retourtemperatuur
  • een slechte inregeling
  • het ontwerp met thermostatische inregelafsluiters is niet correct
  • gaten die in roodkoperen buizen gekomen zijn
  • een foutieve aansluitvolgorde
  • lucht in de warmwaterleidingen
  • ik heb een hoog energieverbruik

Dit zijn de oplossingen;

een te lage retourtemperatuur

  • Het water wat terug komt in de boiler moet minimaal 60 graden zijn.
  • Wij adviseren het boilerwater te verwarmen tot 65 graden.
  • Uit de waterleidingberekening kan de juiste diameter voor de warmwaterleidingen gehaald worden. Afhankelijk van de gestelde eisen, is de snelheid in warmwaterleidingen 1, 1,5 of 2 meter per seconde.
  • Bij circulatieleidingen is de maximale snelheid 0,7 m/s. (en bij voorkeur niet lager dan 0,5 m/s).
  • Het werkpunt van de tapwatercirculatiepomp wordt ook uit de leidingberekening gehaald.
  • De circulatieleiding en de meecirculerende delen van de warmwaterleidingen moeten voorzien worden van isolatie (zie ook item energiebesparing).
  • De installatie moet ingeregeld worden (zie ook inregelen en energiebesparing).
  • Plaats tappunten met een langdurige, grote afname aan het begin van het systeem of met een eigen circulatiedeelring.
  • Zie ook het kopje: foutieve aansluitvolgorde.
  • een slechte inregeling

  • Met een inregelventiel kun je energieverliezen verminderen en de installatie in balans brengen. Als er namelijk circulatiedeelringen zijn, zal elke deelring een eigen inregelventiel moeten krijgen. Omdat in elke deelring ook de temperatuur goed moet zijn, heeft elke ring een thermometer nodig, die op 50 cm van de koppeling aan de verzamelcirculatieleiding gemonteerd moet worden.
  • Om goed te kunnen inregelen kan het beste eerst een waterleidingberekening gemaakt worden van de volledige installatie, compleet met deelringen.
  • Het gemakkelijkste regel je in met inregelafsluiters voorzien van een volumestroomuitleesglaasje.
  • Wacht na elke instelling een kwartier voordat de temperaturen gecontroleerd kunnen worden.
  • Maak na het volledig inregelen een meetrapport.
  • Vanaf de oplevering zullen alle temperaturen van de circulatieleidingen wekelijks gecontroleerd moeten worden.
  • Als de installatie goed in balans is, moet er nog twee maanden wekelijks worden gecontroleerd of alle temperaturen voldoen (60°C. of hoger).
  • Daarna is maandelijkse controle voldoende.
  • het ontwerp met thermostatische inregelafsluiters (circulatieventielen) is niet correct

    • Omdat thermostatische inregelafsluiters bij de ingestelde temperatuur dichtlopen, ontstaat er over de nog openstaande deelringen een grotere volumestroom en een hogere snelheid. Om dit te voorkomen zal er gekozen moeten worden voor een toerengeregelde tapwatercirculatiepomp (toerenregeling op druk, niet op basis van temperatuur).
    • In de verste deelring geen thermostatische inregelafsluiter plaatsen, maar een handinstelbare inregelafsluiter. Deze moet zo ingesteld zijn dat de minimale berekende volumestroom er doorheen gaat, ook als alle andere deelringen openstaan. Maar dezelfde instelling van het handinstelbare ventiel mag niet meer dan 0,7 meter per seconde snelheid in de deelring opleveren wanneer alle andere deelringen gesloten zijn. Daarbij komt ook nog dat er rekening gehouden moet worden met de minimale volumestroom van de toerengeregelde pomp. Ook moet het handventiel zo ver gesloten zijn dat er voldoende drukverschil is om de thermostatische inregelafsluiters goed te laten functioneren.
    • een thermostatische inregelafsluiter mag niet als groepsafsluiter gebruikt worden
    • een thermostatische inregelafsluiter mag niet in de verzamelcirculatieleiding geplaatst worden
    • een thermostatische inregelafsluiter mag niet in de laatste (verst gelegen) deelring gemonteerd worden
    • thermostatische inregelafsluiters mogen niet in serie geplaatst worden
    • thermostatische circulatieventielen niet isoleren

    gaten die in roodkoperen buizen gekomen zijn
    Gaten in roodkoperen leidingen komen door een te hoge snelheid in de circulatieleidingen. De maximale snelheid mag 0,7 m/s zijn. Voor een goede oplossing zal er een waterleidingberekening gemaakt moeten worden. De snelheid kan niet zo maar verlaagd worden, omdat de kans op een te lage retourtemperatuur aanwezig is.

    een foutieve aansluitvolgorde
    Bij het ontwerpen van een circulatie-installatie met deelringen moet de eerste deelring de laatste zijn die in de circulatieverzamelleiding terug komt. De tweede deelring (geteld in volgorde van de warmwaterleiding in stroomrichting) moet als één na laatste aangesloten worden op de circulatieverzamelleiding (ook gezien in stroomrichting). Er moet namelijk een zo goed mogelijk verdeling zijn van de circulatievolumestromen over de verschillende strangen. Dit in samenhang met de daling van de watertemperatuur in de hoofdcirculatieleiding. Het gevolg is dan ook te lage warmwatertemperaturen uit de tappunten in de verste warmwaterleidingen.

    lucht in de warmwaterleidingen
    Lucht in warmwaterleidingen is niet te voorkomen. Simpelweg omdat bij het verwarmen van het tapwater lucht vrijkomt. Er kan maximaal 2,3 liter lucht per 100 liter water ontstaan. Deze lucht moet uit de leidingen verdwijnen;

    • Zorg dat de stroomsnelheid bij circuleren in warme leidingen hoger is dan 0,5 meter per seconde. Dan wordt de lucht namelijk meegevoerd naar de tappunten, waar de lucht tijdens het tappen kan verdwijnen.
    • Door horizontale leidingen licht oplopend te monteren, kan de lucht gemakkelijker naar boven gaan. Plaats daar een luchtafscheidingspot.
    • De tapwatercirculatiepomp moet geplaatst worden in een verticale leiding met de stroomrichting omhoog. Hierdoor kan de lucht uit de pomp ontsnappen.
    • ik heb een hoog energieverbruik
      Op deze manier kan het energieverbruik geminimaliseerd worden;

      • Als het zeker is dan een bepaalde periode geen warmwatergebruik is, dan kan de circulatiepomp stopgezet worden voor die periode. Voordat het warmwater weer gebruikt wordt, moet het water minimaal één keer gecirculeerd zijn. Aan bevolen wordt om niet langer dan 10 uur het circulatiesysteem stil te leggen (vanwege de groei van bacteriën). Bij een stilstand van 8 uur per 24 uur wordt circa 19% bespaard. Doordat er minder warmteverlies uit de leidingen is en de pomp deels geen stroom verbruikt.
      • Zorg dat de leidingen goed zijn geïsoleerd. Dikker dan 25 mm voegt niet veel toe. Aluminiumfolie als afwerking verhoogd de prestatie.
      • Isoleer ook de pomp (niet de elektromotor) en de appendages.
      • Als circulatie vanwege de wachttijd niet noodzakelijk is, dan is een circulatiesysteem zonde. Als het wel nodig is, dan heb je wel meer energieverlies door transmissie , maar bij een decentraal systeem zijn de energiekosten door opwekking meestal hoger. Daarbij komt ook nog dat decentraal hogere onderhoudskosten vraagt, meer opstelruimte en meer bouwkundige voorzieningen.
      • Goed inregelen
      • Gebruik maken van thermostatische circulatieventielen in combinatie met een tapwatercirculatiepomp met toerenregeling op druk, voorzien van energieklasse A.
      • Het energieverbruik kan ook elders in de warmwaterinstallatie zitten;
        • lekkende kranen
        • bij een indirect gestookte boiler die rechtstreeks aangesloten zit op een HR-ketel kan de HR-ketel vanwege de hoge retourtemperatuur niet condenseren. Dus bereik je niet de besparing die je wilt. Het gebruik van een oplaadsysteem in combinatie met een HR-ketel is interessanter omdat daar wel een lage retourtemperatuur ontstaan in het c.v.-deel.
        • maak gebruik van zonnewarmtesystemen
        • maak gebruik van warmteterugwinning uit afvalwater
        • zet warmtepompsystemen in.